τψρεξεϊ
spacer
μρπεπιϊ λϊαι ςϊ εξΰβψι ξιγς
ηιτεω :ΰωεπα νιτρεπ νιψϊΰ
δαιαρδ ϊελιΰμ γψωξδ οεηψι - δψτρεια 

δαιαρδ ϊελιΰε ϊιθπβ δργπδ :ψξΰξδ νω

1994 μιψτΰ-υψξ ,6-7 β"λ δψιτρειαδ :κεϊξ
ζεςξ διψΰ 'ψγ :ϊΰξ
ϊεπεω ,διβεμεχΰεψβΰ :ΰωεπ


δαιαρδ ϊελιΰε ϊιθπβ δργπδ      
ιπχμεε ζλψξ ,ιΰμχηδ ψχηξδ μδπιξ - δηαωδμ δχμηξδ ,ζεςξ διψΰ 'ψγ  

ωγη οζξ ϊειπαβς ϊιψαδ-ϊεφψΰα νιμελψξα χεεωμ εμηδ 1994 ιΰξ ωγεηα
ογις δωςξμ ηϊτπ κλα .(Flavr-Savr) ψεεΰρ-ψεεΰμτ ιψηρξδ νωα ςεγιδ
ηϊετω νμεςα οεωΰψδ ιΰμχηδ ψφεξδ ΰεδ ωγηδ οζδ ολω .ϊεΰμχηα ωγη
.νιπλψφδ μω ϊειπχδ μρ μΰ ϊεψιωι ςιβξ ψωΰ ,ϊιθπβ δργπδ ϊεςφξΰα

ϊεπωμ κψγ δϊμβϊπ ψωΰλ νιςαωδ ϊεπωα δμηδ ϊιβεμεπλθειαδ δλτδξδ
δγιηιδ ϊεψωτΰδ ζΰ γς .νιιη νιΰϊ μω ιϊωψεϊδ αλψδδ ϊΰ ιϊελΰμξ οτεΰα
ιθπβ ηετιθ δϊιδ ϊειεφψ ϊεπελϊ ιμςα νιιη ιμςα εΰ νιηξφ ϊμαχμ
ϊμελι ωι ϊεΰμλδδ ϊεθιωμ .νιιεφψδ νιΰφΰφδ μω δψιψαε ϊεΰμλδ ϊεςφξΰα
ΰιδ ολ εξλ .δΰμλδδ κιμδϊ ιψφεϊ μω ϊεπελϊδ δπιιδϊ δξ ςεαχμ ϊμαβεξ
ΰιδε ϊειδ ϊεγηειξ ϊεπελϊ ιμςα νιπζ ψφιιμ δϊμελι ϊπιηαξ ϊμαβεξ
νιιερξδ (species) οιξα ιεφξω οεϊπ (νιπβ) ϊεπελϊ ψβΰξ μς ϊρραϊξ
.ΰιμλδμ οϊιπ ειθψτ οιαω

ϊψωτΰξ ,ϊεΰμλδ ιγι-μς ΰμω ιπωμ γηΰ νζιπβψεΰξ νιπβ ψιαςδμ ϊμελιδ
ϊειψθτ ,νιιη ιμςα ,νιηξφ μω νιπεω νιπιξ οια ϊεπελϊ ψιαςδμ
ηϊτ δμΰδ ϊειθπβδ ϊειφμετξξδ ϊΰ ϊψωτΰξω διβεμεπλθδ ηεϊιτ .νιχγιιηε
.ϊιθπβδ δργπδδ ογις ϊΰ


νιιελιρδ - ϊιθπβ δργπδ

εΰ νιιη-ιμςα μω νιξιιχ νιπζε νιπιξ ψτωμ οϊιπ ϊιθπβδ δργπδδ ϊψζςα
μω ναεφις ψωτΰϊξ κλαε ϊεωγη ϊεξιερξ ϊεπελϊ ϊιιπχδ ιγι-μς νιηξφ
ϊιθπβδ δργπδδ .χεωδ ϊεωιψγ ιτμ ϊεψγβεξ ϊεπελϊ νιΰωεπδ νιωγη νιπιξ
,ϊεΰμχηδ ,οεζξδ ,δΰετψδ ιξεηϊα ψιγΰ ιξεωιι μΰιφπθετ δαεηα ϊπτεφ
ϊιθπβδ δργπδδ ϊψζςαω ,ΰιδ νιπςγξδ αψχα δεεχϊδ .δαιαρδε διβψπΰδ
αεθ οεζξ ψφιιμ ,ΰτψξ ϊελεωη ϊειϊωψεϊ ϊεμηξα μτθμ ϊεωεπΰδ μλεϊ
νιιη ϊελιΰ ϊμςα δαιαρα ϊειημε νιξδ ϊελιΰ ϊΰ ψτωμ ,ψϊει ΰιψαε
.ψϊει δδεαβ

αψ νερψτμ ελζω νιξεηϊδ ,διβεμεπλθειαδ μω δμΰδ ϊειεψωτΰδ οιαξ
νιμετιθ ολε ϊιΰετψδ δχιθρεπβΰιγδε ιΰετψδ ψχηξδ νδ ϊεπεψηΰδ νιπωα
μς ρραϊξδ ,ιΰετψδ ψχηξδ .ϊιθπβ δργπδ μς νιρρεαξδ νιιπωγη νιιΰετψ
ϊεθιω μω ηεϊιταε ϊειϊωψεϊ ϊεμηξ μω νιπβ ιεμιβα γχξϊξ ,ϊιθπβ δργπδ
.νιμεη νιωπΰ ιΰϊμ νιψγηεξδ νιπιχϊ νιπβ ϊεςφξΰα ιετιψ

ϊιθπβδ δργπδδ διδϊ ψεαιφμ ψϊει δωιβπε δπιξζ κΰ ,ιμεΰ ,ϊιθξψγ ϊεητ
.επιϊεπεζξ κψγ επϊΰξ γηΰ μλμ ςιβϊ αεψχδ ψεωςαω ,ϊεΰμχηα δψεωχδ
ειδιε γηειξα μεγβ μΰιφπθετ ιμςα νδ ϊεΰμχηα ϊιθπβδ δργπδδ ιξεωιι
ιγι-μς βωειω ιεπιωδ .επιιηα νιτρεπ νιαψ νιξεηϊ μς ϊεςτωδ νδμ
νιψφεξ μω δτμηδ εΰ ψετιω ιγι-μς ψχιςα διδι ϊεΰμχηα ϊιθπβδ δργπδδ
ιξεωιι μλμ ιξμεςδ χεωδ .ιΰμχηδ χεωα (νιιη-ιμςαε νιμεγιβ) νιξιιχ
.ψμεγ γψΰιμιξ 10-11-λα 2000 ϊπωα κψςεξ ϊεΰμχηα διβεμεπλθειαδ
εψφειω νιιΰμχηδ νιψφεξδ νς νιχεεωα εψηϊι ϊιθπβδ δργπδδ ιψφεϊ
.ϊειϊψερξδ νιλψγα εηϊετε

εηϊετω νιιη-ιμςαμε νγΰ-ιπαμ ϊεΰιψα ιψφεξ νιψλξπ ψαλ ϊεφψΰ ψτρξα
,δμιγβδ οεξψεδ) νιπεξψεδ ,οεριη ιαιλψϊ οεβλ ,ϊιθπβ δργπδ ιγι-μς
δμΰ νιψφεξ μω δθιμχδ ϊημφδ .ϊεμηξμ οεηαΰ ιψιωλϊε (γεςε οιμερπιΰ
ιτμΰ ψφιιϊ ψωΰ ϊιβεμεπλθειαδ διιωςϊδ - ωγη ιϊιιωςϊ σπς δψφι χεωα
ϊιθπβ δργπδ μω σρεπ οεειλ .νιπεεβξε νιαψ νιωεξιωμ νιωγη νιψφεξ
ΰεδ ϊημφεξε δτιπς ϊιψχηξ ϊεμιςτ νειλ ϊξιιχϊξ εαω ,νιιη-ιμςαα
νιπεαμη ψεφιιμ "ϊωεψη ιϊα"λ - νιψιζηε ψχα - νιιη-ιμςαα ωεξιωδ
ςπεξδ ,C οιΰθεψτ εξλ νιπεαμη .ϊειΰετψ ϊεψθξμ επτεβ ιπεαμημ νιξεγδ
δχτδμ νιπϊιπ ,δμϊωδ ιηεϊιπ εΰ αμ ιτχϊδ εψαςω νιωπΰμ χψζεξε δωιψχ
.νγ εΰ αμη εξλ σεβ ιμζεπξ

,νδιψφεϊε νιξζιπβψεΰεψχιξ νδ ϊιθπβδ δργπδδ μω νιξεωιιμ σρεπ γςι
ιλιμδϊα χμη νιμθεπδ νιξιζπΰξ μηδ ,νιπεω νιξεηϊα ΰεφξμ μλεπ νϊεΰω
νιξιζπΰ "σεμιη" νειλ νιςφαξ νιπςγξ .δψαγδ ιψφεξμ γςε οεζξδ ψεφιι
νιγγεαξ ,νιξιιχ νιξιζπΰ νιπωξ νδ - οεζξ ψεφιια νιψεωχδ νιχγιιηα
γεγια μω ϊεψθξμ νιξζιπβψεΰεψχιξμ νϊεΰ νιθαωξε νιωγη νιξιζπΰ
ωξωξδ νιζπΰδ ,οιζεξιλ ,δξβεγμ .ϊμαεχξδξ ψϊει δμχ δψεφα ιεχιπε
δχτδμ ϊςλ οϊιπ ,ψχαξ χτεξ εψεχξαε δπιαβ ψεφιιμ ιϊψερξ οτεΰα
οεζξδ μδπιξ ιγι-μς ψεαιφδ ωεξιωμ ψωεΰ δζ ψφεξ .νιξζιπβψεΰεψχιξξ
.(FDA) α"δψΰα ϊετεψϊδε

εψφεπω νιψξεηα ωεξιωμ νιπεωΰψδ νιψεωιΰδ ψαλ επϊιπ ϊιψαδ ϊεφψΰα
δψεφ ΰεδ οεωΰψδ ψφεϊδ .δψαγδ ιψξεηλ νιιθππιαξεχιψ νιχγιιηα
ρεμιφα χγιιηδ ιγι-μς ψφεπδ ομςψδ μω (ιωιαβ γιθττ) ϊξιερξ
νιχψη ψτρξ μω μθεχλ ςεγιδ ,(Bcillus thuringiensis) ριζπιβπψεϊ
νιξεγ νιψφεϊ μω ωεξιωμ νϊρπλδ διετφ 90-δ ϊεπω ςφξΰξ μηδ .νιχιζξ
ιψξβμ δπεω ιτεΰ ιμςα νιψφεϊε νιαως ιμθεχε ϊειψθτ ιμθεχλ νιςεγιδ
μω ϊεψτεωξ ϊεψεφ εξλ ,νιιβεμεια νιπωγε μεγιβ ιξψεβλ νιωξωξδ
ϊεπελϊ ιμςα νιιπβρπψθ νιηξφ .ϊρτρΰμ ετρειω οχπη ιψωεχ νιχγιιη
,μαεχξδξ ϊεηαεωξ ϊεπελϊ μςα μεαι νιψφιιξω εΰ ,ψϊει ϊεαεθ μεγιβ
ψεεΰρ ψεεΰμτδ ϊειπαβς ψηΰμ .νιξγχϊξ ηεϊιτ ιλιμδϊα ψαλ νιΰφξπ
,νιπω ψωςλ γεςα .ϊειπβρπψθ ϊειπαβς μω νιτρεπ νιπζ χεωμ εΰφιι
νιπζ μς νιρρεαξ ειδι οεζξ ψεφιιμ νιωξωξδ νιιΰμχηδ νιμεγιβδ ϊιαψξ
.ϊιθπβ δργπδ ιγι-μς εηϊετω

οεβλ νιτρεπ νιξεηϊα νβ νιιψωτΰ ϊιθπβδ δργπδδ μω νιτρεπ νιξεωιι
ϊεξιΰϊξ ϊεπελϊ ιμςα νιξζιπβψεΰεψχιξ νιψχηπ κλ νωμ .δαιαρε διβψπΰ
νητ μω διφζιψετμερ-δγμ ,μεπϊΰε χμγ ιτιμηϊμ υς ϊμερτε υς μεφιπμ
κψγ οιΰω νιχμγ μεφιπμ ολε ιζβε ιμζεπ χμγμ νητ ϊλιτδε (ιχπ νητ)
ιγι-μς ολμ εξΰϊεδω νιξιερξ νιξζιπβψεΰεψχιξ ιγι-μς ϊμεζ νμφπμ ϊψηΰ
ωεξιωδ ψχηπ ολ εξλ .δαιαρμ δπλρ νιεεδξ νπιΰ νδιψφεϊωε ϊιθπβ δργπδ
ιψξβμ δπεω οεειλα ωεξιω .νιπεω νιμψπιξ ϊψιαφμ νιξζιπβψεΰεψχιξα
ϊγψεδμ ϊιθπβ δργπδ εψαςω νιχγιιηα ωεξιωδ ΰεδ δαιαρ μω δζ νεηϊα
ιπιςψβλ νιωξωξε ψεχα νιωαβϊξδ νιπεαμη νιψφιιξ δμΰ νιχγιιη .νωβ
.(σρλδ γιγει ϊεςφξΰα μαεχξδ κιμδϊμ δξεγ) νωβ ιππςμ ϊεαςϊδ


νιπελιρδ - ϊιθπβ δργπδ

νιπεωΰψδ νιιεριπδ ϊΰ ςφαμ εμηδ χψ ψωΰλ ,νιςαωδ ϊεπω ϊμιηϊα ψαλ
νιπελιρμ ψωΰα δβΰγ νιπςγξ ψτρξ εςιαδ ,νιχγιιηα ϊιθπβ δργπδα
ιπτξ ωωη ςαεδ γηειξ οτεΰα .δζ βερξ ϊειθπβ ϊειφμετιπξ μω νιιψωτΰ
,ιμεχ διλιψωΰ ιχγιιη κεϊα οθψρ ιξψεβ νιρεψιεξ νιπβ μω θεαιω
νιχγιιηξ νιπβ μω αεμιωδ .νγΰ ιπαα νιιςξδ κεϊα ϊεαψϊδμ νιμβερξω
ιπτξ ωωηδ ϊΰε οειξγδ ϊΰ ψψες ,κτδδε ,νιιη-ιμςαε νιηξφ κεϊα
νγΰδ-ιπα μς εδωμλ οτεΰα εξιιΰι ψωΰ ϊειθπβ "ϊεφμτξ" ψεφιιμ ϊεψωτΰδ
νιιεριπ ςφαμ διδ κιψφ δμΰ ϊεωωη χεγαμ ιγλ .δμελ δψιτρειαδ μςε
.δγαςξα ϊεχιγαε

ϊιψμεχμεξδ διβεμειαδ νεηϊξ νιπςγξ 11 εξρψτ 1974 ϊπωα ιμει ωγεηα
ϊεπλρδ ϊΰ επξ νδ εαε ,(Science) ρπιιΰρ ιπχιψξΰδ ιςγξδ οεϊιςα αϊλξ
εΰψχ νδ .ιθππιαξεχιψ ΰ"πγ μω διβεμεπλθα ωεξιωαω ϊειμΰιφπθετδ
νδ ολ εξλ .ϊεπχϊε ϊειηπδ ϊψζςα ϊιθπβ δργπδα νιιεριπδ μς ηεχιτμ
,γηειξ οελιρ νιεεδξω νιιεριπε ψχηξ ϊειπλϊ μιμλ μθαμ νιπςγξμ επτ
.ϊεμηξ ιξψεβμε νιπμςψμ νιπβε ,νιπθψρξ νιρεψιε μω νιπβ θεαιω οεβλ
ιςγξ ψχηξ νιψηδμ εΰψχ νξφς νιπςγξδ εαω διψεθριδα οεωΰψδ δψχξδ εδζ
.εδωμλ νεηϊα ιριρα

δργπδδω χιρδε δαψ δβΰγα εζδ δΰιψχμ αιβδ ϊιψαδ ϊεφψΰα αηψδ ψεαιφδ
αμ ιωηψμ επςπ νιΰχιθιμετ δξλ .ϊπλερξ διβεμεπλθ ΰιδ δϊεμμλα ϊιθπβδ
ϊφςεξ ,δξβεγμ) ϊιθπβ δργπδα νιιεριπδ ϊμαβδμ δχιχη εξζιε ψεαιφδ
,διξεηϊα δμΰλ νιιεριπ ςεφια μς δψρΰ ρθρε'φρξα 'βγιψαξιιχ ψιςδ
οελξδε γψεεψΰδ ϊθιρψαιπεΰ οεβλ ,νιαεωη ψχηξ ϊεγρεξ νιπλεω νδαω
.(MIT - ρθρε'φρξ μω ιβεμεπλθδ

δΰξξ δμςξμ ερπλϊδ 1975 ψΰεψαταε ,ψβϊΰμ δϊπςπ ϊιςγξδ διμιδχδ
ψξεμιρΰα νιρπλδ ζλψξα ϊιψμεχμεξδ διβεμειαδ νεηϊα νιμιαεξ νιπςγξ
νιιεριπα ϊεηιθαδ ϊιιβερ ϊΰ οεηαμ ιγλ ,διπψετιμχα ιιψθπεξ γιμω
ιμμλ μς δψιξωμ ϊεθμηδ ψτρξ εμαχϊπ μεγβ αεψα .ιθππιαξεχιψ ΰ"πγα
νιιεριπδ μς ηχτμ ωι δαω κψγδ ιαβμ ρεζπφπεχ ψφεπε νιξιιερξ ϊεηιθα
.εμδδ

ϊιψαδ ϊεφψΰα (NIH) νιιξεΰμδ ϊεΰιψαδ ϊεγρεξ εξρψτ 1976 ιπεια
ψΰωδ οια .ιθππιαξεχιψ ΰ"πγα νιιεριπ ςεφιαμ (guidelines) ϊειηπδ
εζλ διψεβθχ μλμ .νιιεριπδ βερ ιτμ ϊεπεω οελιρ ϊειψεβθχ εςαχπ
ϊΰ γιψτδμ διδ δηπξδ οεψχιςδωλ ,δγαςξδ μεςτϊμ νιγηειξ νιπχϊ εςαχπ
ϊεφςιιξ ϊεγςε εςαχπ .ϊεπεω γεγια ϊεβψγα δαιαρδ οξ ιιεριπδ ψξεηδ
.νιπςγξ νπιΰω ψεαιφ ιβιφπ νβ οδα ετϊεωε ιθππιαξεχψ ΰ"πγα δγεαςμ
δγτχδα ετλΰ ϊειηπδδ ϊΰ .δτεψιΰα νβ δτεχϊ δϊεΰα εψφεπ νιξεγ νιτεβ
δμΰ αεψμ) ψχηξδ ϊΰ νδα νιπξξξω νιτεβδ οδε ψχηξδ ϊεγρεξ οδ ,δψϊι
.(νιιϊμωξξ νιξψεβ

ψτρξαε ιγξ ϊεψεξη ειδ NIH-δ ϊειηπδω νιπςγξ δαψδ εψαρ δμιηϊλμξ
νιπεϊπ εψαθφδε οξζδ σμηω μλλ .ϊιςγξ δπιηαξ ϊερρεαξ ιϊμα σΰ νιψχξ
δωςξμ νδ ιθππιαξεχιψ ΰ"πγ νς νιιεριπξ νιπελιρδω ψψαϊδ ,νιωγη
μω νιπεω νιθαιδ εχγα νμεςδ ιαηψα ϊεγαςξ ιτμΰε ϊεΰξ .νιιψςζιξ
ϊειηπδδ ϊΰ NIH-α ιεπιω νιωγηδ νιΰφξξδ ψεΰμε ,δωγηδ διβεμεπλθδ
.οθψρ ιξψεβ νιρεψιεξ νιπβ θαωμ ψϊεδ σΰ 1979-α ψωΰ γς ,δμεχμ

ϊεφμτξ ψεφιι ιπτξ ϊεωωηδω ψεψα ϊιθπβ δργπδα ψχηξ μω δπω 20 ψηΰμ
νιξζιπβψεΰ μω ψεψηιω ,ϊΰζ νς γηι .νζβεξ θμηδα διδ ϊειθπβ
ολε ομδμ δΰψ) νιιερξ οελιρ εαεηα οτεφ οιιγς δαιαρμ νιιπβρπψθ
.(εζ ϊψαεηα δθιψ ιζες μω εψξΰξα


ϊιθπδ δργπδδ μω δαιαρδ μς δςτωδ

νιλιμδϊ ςφαμ εΰ νιωγη νιψφεξ ψφιιμ ψωτΰ ϊιθπβδ δργπδδ ϊψζςα
οϊιπω οεειλ .νδιαιλψξ εΰ νιιη νιξζιπβψεΰ ιγι-μς νιπεω νιιξιλεια
,δχιθιεφξψτ ,δΰετψ οεβλ νιπεω νιξεηϊα δμΰ νιϊεψω εΰ νιψφεϊ νωιιμ
νιτεβ ιγι-μς ψχεαξ ϊειδμ κιψφ δαιαρμ νδμω ψεψηωδ ,διβψπΰε ϊεΰμχη
ψϊεια δεαβδ ψτρξδ ,δψεΰλμ .δμΰ νιξεηϊα μετιθδ μς νιπεξΰδ νιιςεφχξ
ωεξιωξ δΰφεϊλ νψβιδμ μεμς νιιμΰιφπθετ νιιϊαιαρ νιθχτΰ μω
εψωεδω εΰ ,ιςαθ οτεΰα επϊωδω νιχγιιη κΰ .επεωω νιξζιπβψεΰεψχιξα
οιαξ ψϊεια νιφετπδ .νιπω ϊεψως ψαλ ηεθα ωεξιωα νιΰφξπ ϊειφθεξ νδα
νιωξϊωξ νδαω ,νειαεζιψ βερδξ - οχπηδ ιψωεχ νιχγιιηδ νδ δμΰ
δψαγδ ιψξεηα ημφεξ ωεξιω .δπω δΰξξ δμςξμ δζξ ϊειπθχ ιςψζμ νιτρεϊλ
ψφιιξδ ,ριρπβπιψεϊ ρεμιφα χγιιηα νιπω δζξ ολ νβ δωςπ νιιβεμεια
ηεθαδ ωεξιωα νιιχδ κεψΰδ οειρπμ σρεπα .νιχψημ χψ μιςψδ οεαμη
μς νιςιαφξδ δτιπς ϊιςγξ ϊεψτρε νιΰφξξ νβ νιξιιχ ,δμΰ νιχγιιηα
,ωεξιωδ ψηΰμ δαιαρα δμΰδ νιξζιπβψεΰεψχιξδ μω ψϊεια δλεξπ ϊεγιψω
ψρεη μςε ,νιιθειαΰ νιξψεβ ιγι-μς δαιαρα δλεξπ ϊειμιαεξ μς
.νιιτιφτρ ΰμ νιξψεβμ ϊεπμςψ εΰ ϊειπβεϊτ

μω οθχ δγιξ δπχα δαιαρμ ψεψηωω ηιπδμ ψιαρ γερι ωι ,κλιτμ
.δλεξπ οελιρ ϊβψγ μςα ΰεδ ("νιργπεδξ") νιιπβρπψθ νιξζιπβψεΰεψχιξ
,ϊεπεψηΰδ νιπωα εςιτεδω νιιςγξ νιξερψτ ψτρξ ιγι-μς ϊλξϊπ ϊΰζ δψαρ
ριρα νιωξωξ ,ετεβμ δψχξ μλ μω δλψςδε δπιηα μω δωιβδ νς γηι ψωΰ
.ιγιϊς οελιρ ϊλψςδμ

ψξεη μω ψαςξδ ϊμελι ΰιδ νιξζιπβψεΰεψχιξ μω δψχξα δαεωη δμΰω
ϊειδμ διεως νϊεβδπϊδ εαω ,ψηΰ οιξμ γηΰ χγιιη οιξξ (νιπβ) ιϊωψεϊ
ιΰωπ) νιγιξρμτα ωξϊωδμ ΰιδ διβεμεπλθειαα νειλ δξβξδ ,κλιτμ .δπεω
δμ ϊεξεγε εζ δμΰω ,δψχξ μλα .νιπιξ οια δψαςδμ νιπϊιπ νπιΰω (νιπβ
νιιμΰιφπθετ νιπελιρ κιψςδμε χεγαμ ιγλ δγαςξα δγιτχα νειλ ϊεπηαπ
μω ϊΰζ δωιβ .μεγβ δγιξ δπχα νιιπβρπψθ νιχγιιηα ιψηρξ ωεξιω μω
ωεξιωμ εψωεΰι νιιπβρπψθ νιξζιπβψεΰεψχιξω ηιθαϊ "γςφ ψηΰ γςφ"
μω ϊεΰφεϊ ,ολΰε .αθιδ εχγαιι νιιμΰιφπθετδ νιπελιρδω ψηΰμ χψ ιψηρξ
ϊεγψωιδ ϊεΰψξ οδε νιψχξ ψτρξα ϊεξιιχ ψαλ οθχ δγιξ δπχα δγω ιιεριπ
ιτ-μς ,ολμ δΰψπ .νιργπεδξ νιξζιπβψεΰεψχιξ μω ϊμαβεξ δφετϊε δλεξπ
.δηθιαα δγω ιιεριπ ςφαμε κιωξδμ ψωτΰω ,νειδ γς νιιχδ οειριπδ

ϊξεςμ νιιμΰιφπθετ νιπελιρ ϊεητ νπωι νιιπβρπψθ νιηξφα ωεξιωα
αφχ ,νιηξφδ μω νμγεβ μωα ψχιςα ϊΰζ ,νιξζιπβψεΰεψχιξα ωεξιωδ
οδα οεγμ ωιω ϊεψηΰ ϊεμΰω οπωι κΰ .νεχξ ιςεαχ νϊειδε νϊεαψϊδ
δχιγαδ ϊειπιγξ .νιιπβρπψθ νιηξφ μω δγω ιιεριπ μω νιπελιρδ ϊλψςδα
δαιαρμ ψεψηωα οεγμ ΰιδ νιιπβρπψθ νιηξφ μω δαιαρδ μς δςτωδδ ϊλψςδμ
ψφεϊδ μω ϊεπεψϊια κψεφμ ΰμω ςεβτμ ιμαξ ,γψτπα μεγιβ εΰ ηξφ μλ μω
ΰεδε δγιξα ,οελιρδ οειτΰα ϊγχξϊξ ϊΰζ δωιβ ολμ .ωγηδ ιβεμεπλθειαδ
ιςγξ ριρα μς ϊπςωπ δωιβδ .(ηξφδ) ψφεϊδ μω εϊψιφι κιμδϊα ΰμε ,νιιχ
ηεϊιτ μω κιμδϊα ςεβτμ ιμαξ ψεαιφδ ϊεΰιψα μςε δαιαρδ μς οβδμ ιγλ
μω ϊιϊψερξδ δχιγαδ οξ δπεω δζ κιμδϊ .διβεμεπλθειαα δΰφξδε
,οελιρ μω ιψειψτΰ ϊηπδ εα οιΰω οεειλξ νιιϊαιαρ νιπελιρμ νιμχιξιλ
νιιϊψερξε νιπωι νιψφεξμ νιωγηδ νιψφεϊδξ χμη μω οειξιγδ μμβα ψχιςα
μς δςτωδδ μω δπιηαδ .νγΰδ ϊεΰιψαμ ιγεηιι οελιρ νιεεδξ νπιΰω
ιεδιζμ δλψςδ δεεδξ ΰμΰ ,"ϊιϊεηιθα δηλεδ" ϊχτρξ δπιΰ δαιαρδ
ΰιδ κλιτμ .ϊεθμηδε νιμεχιωμ ριραε αμ ϊξεωϊ ϊεωψεγδ ϊειεψωτΰ
.ιξεηϊ-αψ ηεϊιπ δμιλξε οειριπε ϊειτφϊ μω αεμιω μς ϊρραϊξ

οιμξεβ ιρηι δδζξ νιιπβρπψθ νιηξφ μω δαιαρμ ψεψηιω μω δΰφεϊδ ϊλψςδ
μω μΰιφπθετδ ,οεβλ ϊεμΰω ιαβμ νιιΰμχη νιΰπϊα δαιαρδε ηξφδ οια
ψαςξ μω νεξιπιξμ δπθχδ εΰ δςιπξμ δπβδ ιςφξΰ ,ειϊελμωδε νιπβ ψαςξ
οβ μω ψαςξ ,δξβεγμ .(Weediness) ςψ αωςμ δλιτδ μΰιφπθετ ,νιπβ
-μς ψαγεξ μιβψλω ,ςψ αωςμ ιΰμχη μεγιβξ νιαως ιμθεχμ ϊεγιξς δπχξδ
νιςψ νιαως μω ωγη οιξ μω διιρεμλεΰ ψεφιμ διιεως ,νιαωςδ μθεχ ιγι
,χαθε νεβψερ ,ϊειπξη ,οϊμϊ εξλ νιμεγιβα ϊειΰμχη ϊειςαμ νεψβμε
διεως διςαδ .νιςψ νιαως μω νιαεψχ ψα ιπιξ νς ϊεΰμλδ ψεαςμ νιμελιω
νιχψτϊξδ νιαως ιμθεχ νιηϊτξ νιπψφιω οεειλ ,δθιηα νβ μωξμ ψψεςϊδμ
.δα ιεφξδ νιερξ ιξιλεια οεπβπξμ ϊεγεδ νιςψδ νιαωςα ΰμε δθιηα
ϊεπχδμ ιγλ νιψηΰ νιμεγιβμ εϊψαςδε δζ οεπβπξμ ιΰψηΰδ οβδ μω εγεγια
δπχιιε νιςψ νιαωςμ νβ ςιβι ΰεδω ϊεψωτΰμ νεψβμ μεμς ,ϊεγιξς νδμ νβ
.μιςι ιϊμαμ νιαωςδ μθεχ ϊΰ ελτδι νδ κλαε ,δπελϊδ ϊΰ νδμ νβ

νιιπβρπψθ νιηξφα ελψςπω δγω ιιεριπα οεαωηα εΰαεδ δζ βερξ ϊειςα
ιγι-μς δμαβεδ δϊφετϊε ,δχαΰ ψεφιι ψηΰ νιαχςξ ελψςπ κλιτμ .νιπεω
μλ ιαβμ ψϊει αψ οειριπ ωλψιιω γς νιιζιτ εΰ νιιβεμεια δΰιμλ ιςφξΰ
.ιεριπα χγαπω μεγιβε μεγιβ

νιιη-ιμςα μω ϊεπελϊ ψετιωμ ϊιψχηξ ϊεμιςτ δπωι ϊεπεψηΰδ νιπωα
ϊειηα ϊξιιχϊξ ϊΰζ ϊεμιςτ .ϊιθπβ δργπδ ϊεςφξΰα ιϊπεζϊδ ελψς ϊΰμςδμ
νιζις ,νιψιζη ,ϊετες ,ψχα) χωξ ϊειηαε (ϊεγμεηε νιψαλς) δγαςξ
νιιη ιμςα .μεψθρμελδε οξεωδ ϊειεξλ ϊΰ ,μωξμ ,οιθχδμ ιγλ ,(νιβγε
κΰ ,οεζξ ϊεψεχξλ ωεξιωμ εψωεΰ ΰμ οιιγς δμΰλ ϊεπελϊ νς νιιπβρπψθ
ϊπιηαξ ϊιθπβδ δργπδδ μω δζ οεειλα ϊειςα ϊειετφω ϊςλ δΰψπ ΰμ
διιμςδε μεγιβδ ϊεμιςι ϊΰ ψτωμ ιγλα ,ϊΰζ νς γηι .δαιαρδ μς δςτωδδ
αφχω νιβγ ϊιθπβ δργπδ ϊεςφξΰα εηϊετ νιξιιερξ νιβγ μφΰ μχωξα
ϊεψεωχδ ϊεμΰω ψψεςϊδμ ϊειεως δζλ δψχξα .μιβψδξ ψϊει ψιδξ νμεγιβ
.γεςε δφετϊ ,νιπιξ οια ϊεψηϊ ,μωξμ εξλ δαιαρα

νιεεδξ νιηξφδ ,οΰλ εψλζεδω νιιπβρπψθδ νιξζιπβψεΰδ ϊεφεαχ μλ οιαξ
νϊεαιωη μμβα ςαεπ ψαγδ .νϊαιαρ νς ρηιμ ψωχα ψϊεια μεγβδ ψβϊΰδ ϊΰ
-αψ ϊεπελϊ ιεπιωμ ,αεψχδ γιϊςα ,γςι νϊειδε οεζξ ψεφιιμ ϊιψχιςδ
νιξζιπβψεΰ μω ιεπιωμ μΰιφπθετδ ,ολμ .ϊιθπβ δργπδ ϊεςφξΰα ϊειπεβ
μω ϊεψωτΰ μς μιςμ εΰαεδω ϊεΰξβεγδε ϊιθπβδ δργπδδ ϊεχιπλθ ϊεςφξΰα
νιεπιωδ μω νϊψιφι κψγ νΰδ αθιδ ψιγβδμ ϊεαιιηξ δαιαρδ μς δςτωδ
νϊαιαρμ οελιρ νιεεδξ ,νξφς νιωγηδ νιξζιπβψεΰδ εΰ νιξζιπβψεΰα
ϊεχιπλθα εψφεπω νιωγη νιξζιπβψεΰ εΰ νδιψεδ νιεεδξω δζξ δπεωδ
,δξμω δππιΰ οελιρδ ϊλψςδ οιιγς νΰ νβ ,ϊΰζ νς γηι .ϊειϊψερξ δηαωδ
ϊΰ εςπξι ΰμω δμΰλ ϊειδμ νιλιψφ νιαιιηϊξδ δψχαδε οεηθιαδ ιλιμδϊ
.νιωγη νιπζε νιπιξ μω ηεϊιτδ

δψχα οια δψεΰλμ νιιχδ γεβιπδ ϊΰ ϊετχωξε ϊεΰθαξ εψλζεδω ϊειςαδ
μλμ ϊιθπβδ δργπδδ μω δξεψϊμε ηεϊιτμ ϊεψωτΰδ οιαμ δαιαρδ ϊπβδε
νιξζιπβψεΰεψχιξα ωεξιωμ ρηιϊδμ γφιλ ,μωξμ .νιπεω νιθαιδξ δψαηδ
ωεξιω σιμηδμ νιμελι δμΰ ψωΰλ ,μεγιβ ιψιαβξ εΰ ,νιχιζξ ιψιαγξλ
νιχιζξμ ϊιϊωψεϊ ϊεγιξς ηεϊιτ .ϊεψθξδ οϊεΰμ νειλ δωςπδ νιμχιξιλα
ωεξιωδ ϊΰ οιθχδμ ,δξεγ δψεφα ,μελι ϊιθπβ δργπδ ιγι-μς ϊεμηξε
ψεαιφ ϊεΰιψαμ δπλρδε ιϊαιαρδ νεδιζδ ϊΰ ϊιητδμε ϊεΰμχηα νιμχιξιλα
.οεζξδ ιπλψφε νιΰμχηδ


ϊιθπβδ δργπδδ μω δψχαδε ηεχιτδ

ϊΰ δεεμξ ιϊεηιθαδ ψβϊΰδ νς ϊεγγεξϊδδε νιιϊαιαρδ νιπελιρμ ϊεςγεξδ
διβεμεπλθα χεριςδ ϊμιηϊξ ψαλ ιθππιαξεχιψ ΰ"πγα νιχρεςδ νιπςγξδ
οειγμ ΰωεπδ ϊΰ ϊεμςδμ ςγξδ ιωπΰ μω δξζιδ νβ ϊΰζ δϊιδ ,ολΰε .εζ
ϊεηιθαμ ϊειψηΰα εψιλδω κεϊξ ψχιςα ,νδιιεριπ μω δψχαα μιηϊδμε
διψεθριδδ οξ .δαιαρδ ϊΰ ολρμ μεμςω ψξεη ϊηιψαμ ωωηδε νδιιεριπ
ϊεςφξΰα ϊεΰιλ μτεθ ΰεδω νιςγει επΰ δζδ ιςγξδ νεηϊδ μω δψφχδ
α"δψΰ μω (NIH) νιιξεΰμδ ϊεΰιψαδ ιπελξ μω ϊεξιΰϊξ ϊειηπδε νιθψγπθρ
ϊειηπδα .1976 ϊπωξ μηδ εβδπεδω ϊιθπβ δργπδα ϊεπειριπ μω δΰιμλμ
νιπελιρ ϊςιπξμ νιλψγλ νϊεδξα νιπεω οεβιξ ιβερ ιπω εςφεδ δμΰ
:νιιϊαιαρε νιιωιΰ
ηεεθ ιμςα ΰωπ-ορλΰξ ϊελψςξα ωεξιω μς ρραϊξδ ,ιβεμεια οεβιξ .ΰ
νιχγιιηδ ,ψξεμλ .κεξπ δγιψω ψωελ εΰ ,γεΰξ νφξεφξ νιΰχγπετ    
χψε κΰ ΰμΰ ,ςαθα μεγβμ μελι ΰμω οζξ ειδ νιιεριπδ εωςπ νδαω    
.δγαςξ ιΰπϊα    
νδαω ψχηξδ ιπχϊιξε ϊεγαςξδ μω ϊεπεω ϊεηιθα ϊεξψα ιζιτ οεβιξ .α
.νιιεριπδ εωςπ    

ϊεξψ εςαχπ δφεαχ μλμε οελιρ ϊεφεαχμ εβεερ ϊιθπβ δργπδα νιιεριπδ
.ϊεωεψγδ οεβιξδ

ϊεΰρψιβ 1983-1978 νιπωα εξρψετ νιπωδ κμδξα ψαθφδω οειριπδ κξρ μς
νιαεωιη .οεβιξμ ϊεψιξηξδ ϊεωιψγδ ϊΰ επϊιξω ,ϊειηπδδ μω ϊεπλγεςξ
δργπδα νιψχηξδ αεψα ιϊεςξωξ οελιρ νιιχ ΰμω νδ νβ εΰψδ νιιθριθθρ
ϊεητ ιπβρπψθ οζ νιψχξδ ϊιαψξαω κλ μς νβ ϊρραϊξ ϊΰζ δλψςδ .ϊιθπβ
ϊμζεβ μμλ-κψγα ΰϊμ ΰ"πγ ϊτρεδ .ψαδ οζξ δαιαρα ϊεμβϊρδμ γιξς
.εϊεξμ ϊξψεβ σΰ νιϊςμε ϊεψιωι εμεγιβ ϊΰ ϊαλςξ ,διβψπΰ

ϊιβεμειαδ ϊεηιθαδ νεηϊα ϊιϊεςξωξ ϊιπτϊ δμη νιπεξωδ ϊεπω ϊμιηϊα
ιγαεςμ ιωιΰ οελιρ ειδ νιιψχιςδ ϊεωωηδ ζΰ γς :ϊιθπβ δργπδα δγεαςα
κΰ .δμχϊ αχς δαιαρμ νιιπβρπψθ νιξζιπβψεΰ "ϊεθμξιδ" ψχιςαε ψχηξδ
ψηΰε νιξζιπβψεΰεψχιξ μω δμιηϊ ,νιιπβρπψθ νιπζ εηϊετ νιπεξωδ ϊεπωα
εζε ϊειδ ,δαιαρα αηψπ ωεξιωμ εγςεπω ,νιιη-ιμςαε νιηξφ μω νβ κλ
ΰωεπα χεριςδ ,κλξ δΰφεϊλ .ϊιθπβ δργπδα νηεϊιτ ϊψθξ δϊιδ δωςξμ
μτεθ εαω ϊεηιθαδ ΰωεπξ νιπεω νιθαιδαε αηψ δγιξ δπχα ωγηξ ψψεςϊδ
,νιιϊαιαρ νιθαιδ νιργπεδξ νιπζα οειγμ ετρεπ κλ .δμιηϊα νεηϊδ
ϊεπωμ γς ψαφπω οειριπδ ιτμ .γεςε νιιθτωξ ,νιιϊΰ ,νιιβεμεχΰ
δργπδδ ϊεχιπλθ μω ιμΰιφπθετδ οελιρα θιςξδμ ΰιδ διθπδ νιπεξωδ
ωιω ϊΰζ μλα ςαχπ ϊιρηι ψιςφ δζ νεηϊ μω εϊειδ μμβα κΰ .ϊιθπβδ
δωχ ολω ,δαιαρμ νψεζιτ ϊΰ ψχαμε νιιπβρπψθ νιπζα μετιθα γιτχδμ
νιηξεξ ϊεφμξδα .δμΰ νιωςξ μω ηεεθ ϊελεψΰ ϊεςτωδ ϊεζημ νιιϊπια
νιψλιπ νμεςα νιπεω ϊεξεχξαε νιξεψετα ελψςπω νιπειγδ ϊεαχςα
μω ϊεθιωα νιωςπδ νιιεριπε δγεας μς δψχαμε ηεχιτμ νιτϊεωξ ϊεπεψχς
:ϊιθπβ δργπδ

δαιαρδ μς οβδμ κψεφδ οια οεζιΰ ϊΰιφξ ιγι-μς - ϊιξεΰμ ϊεμιςτμ .ΰ
νιπεωδ νιθαιδμ ριραδ ϊΰ ψεαιφδ ϊςιγιμ ΰιαδμ υξΰξ ϊψζςα    
.διαιλψξε διαμω μλ μς ιθππιαξεχψ DNA-α δγεαςμ (νιψηΰε νιιςγξ)    
σεϊιω μμελδ βωεξ - διφζιπεξψδ ιγι-μς - ϊιξεΰμπια ϊεμιςτμ .α
οεζξδ οεβψιΰ :οεβλ νιιξεΰμπια νιτεβε ϊεπιγξ οια ςγιξα    
σεϊιωμ οεβψιΰδ ,(WHO) ιξμεςδ ϊεΰιψαδ οεβψιΰ (FAO) ϊεΰμχηδε    
διβεμεπλθειαμ ϊιξεΰμπιαδ δφςεξδ ,(OECD) ηεϊιτμε ιμλμλ δμεςτ    
διμιδχδ ,(UNIDO) ιϊιιωςϊ ηεϊιτμ ν"εΰδ οεβψΰ ,(IFBC) οεζξ μω    
υψΰ μλα ΰωεπα ϊεμιςτδ νεΰιϊ μς υμξεδ ολ εξλ .νιψηΰε ϊιτεψιΰδ    
ψηρμ ϊεςψτδε νιξερηξ γιϊςα ςεπξμ ιγλ σϊεωξ μεχεθεψτ ιτμ    
ϊεη"εγα δΰθαϊδω δωιβδ .(NTB = Non Tariff Barriers) ιξεΰμπιαδ    
δργπδδ μς δψχαδ ϊΰ νωιιμ ιγλω ,ΰιδ μιςμ επιιεφω ϊεφμξδαε    
ϊειεωψδε ϊειχεηδ ϊεψβρξα μεςτμ οϊιπ νιπεωδ ϊεξεχξα ϊιθπβδ    
κψεφμ - ϊεγςε - νλεϊξ επβψεΰω νιξιΰϊξ νιτεβ ϊεςφξΰα ϊεξιιχδ    
.ϊεΰαδ ϊεΰξβεγδ οξ δΰψπω ιτλ δζ    


ϊιψαδ-ϊεφψΰ

-μς 1976 ϊπωα γες ψεξΰλ α"δψΰα δμηδ ϊιθπβ δργπδα ϊεγεας μω δψχα
νς νιιεριπμ (NIH) νιιξεΰμδ ϊεΰιψαδ ιπελξ ϊειηπδ μω οεφψξ δμαχ ιγι
ϊμμελ ϊειπιγξ ϊιμψγτδ δμωξξδ δφξιΰ 1986-α χψ κΰ .ιθππιαξεχψ ΰ"πγ
ϊΰζ ϊειπιγξ .ιθππιαξεχψ ΰ"πγα νψεχξω νιιψηρξ νιψφεξ ιαβμ δψχα μω
,ϊειϊψερξδ νιψφεξδ ϊειψεβθχ ιτμ γψτπα ψφεξ μλ μω δψχα ριρα μς ΰιδ
ϊιψαδ-ϊεφψΰα ϊεξιιχδ ϊεξιΰϊξδ ϊειμψγτδ ϊειεωψδ ιγι-μς ϊεψχεαξδ
.(1 δμαθ)

ςαεπ νψεφιιω οεζξ ιψφεξ ιαβμ δψχαδ μω ιψΰδ χμη ϊΰ ςφαξ FDA-δ
χεηδ οξ εϊελξρ ϊΰ αΰεω δζ σεβ .ϊιθπβ δργπδ μω ϊεθιωα ηεϊιτξ
& Food, Drug) δχιθξρεχ ιψφεξε ϊετεψϊ ,οεζξα ωεξιωδ ϊψγρδμ
-ρπψθ νιηξφξ ψφειξδ οεζξ ψχαμ μελι FDA-δ (Cosmetic Act - FDCA
ϊειπιγξδω ,FDA-δ ςιγεδ ,δπεψηΰμ .εψεφιι κιμδϊ ϊΰ ΰμ κΰ ,νιιπβ
.νιιϊψερξδ οεζξδ ιψφεξ ιαβμ εξλ διδϊ δζ ψωχδα δψχαμ εϊεΰ δηπϊω
.ψεεΰρ ψεεΰμτ οζδξ ,ϊειπβρπψθ ϊειπαβς μλΰξμ ψωιΰ ΰεδ 1993-α ,ολΰε
ϊεΰμχηδ γψωξ ϊελξρα ΰιδ νιιπβρπψθ νιηξφα δγω ιιεριπ μω δψχαδ
,Biotechnology-μ γψωξδ ϊΰ 1988 ϊπωα κλ νωμ νιχδω ιπχιψξΰδ
ϊξιιχ ,κλμ σρεπα .Biologics Environmental Protection - BBEP
ιψξεη μς ηχτμε ψχαμ ΰεδ δγιχτϊ ψχιςω ,(EPA) δαιαρδ ϊπβδμ ϊεπλερδ
δψιγβξ ΰιδ ηεχιτδ κψεφμω δςιγεδ ϊΰζ ϊεπλερ .νιμχιξιλε δψαγδ
δςγεδ .νϊψχαα μτθϊ κλε νιμχιξιλλ δαιαρμ εψψηεωω νιξζιπβψεΰεψχιξ
ρηιιϊδμ μιςμ επιιεφω νιτεβδ μω ϊξΰεϊξδ ϊειπιγξμ νΰϊδα ΰιδ ϊΰζ
νιιϊψερξδ "νδιϊεαΰ" μΰλ ϊιθπβ δργπδ μω ϊεθιωα εψφεπω νιψφεξμ
.νιιρΰμχ νιιθπβ νιςφξΰα εηϊετω

νιξζιπβψεΰεψχιξ μω (ϊειφθπξψτ) δριρϊ ιλιμδϊ μς ηεχιτε δψχα ιαβμ
10-μ μςξ μω ητπα ,οεζξμ ϊετρεϊ εΰ ϊεπεζξ ψεφιμ νιωξωξδ νιιπβρπψθ
ϊειηπδδ .ιθππιαξεχιψ ΰ"πγ νς δγεαςμ NIH-δ ϊειηπδ ϊερτεϊ ,ψθιμ
οδ κΰ ,ϊιμψγτ δλιξϊ νιμαχξδ ϊεγρεξ νϊεΰ ιαβμ χψ νπξΰ ϊεαιιηξ
ειδ δμΰ ϊειηπδ ,δμιηϊλμξ .διιωςϊδ ιαβμ θψγπθρλ νβ οεφψξ εμαχϊδ
βεδπ διδω δξμ ψαςξε μςξ νιπεω οεηθια ιςφξΰ εαιιηε ψϊεια ϊεψιξηξ
NIH-δ υξιΰ 1991 ιμεια κΰ .νιχγιιη νς ψεφιιδ ιλιμδϊα μμλ κψγα
οεβψΰδ ιγι-μς δϊρεπω διτερεμιτ ιτμ ,ψϊει ϊεμιχξ ,ϊεωγη ϊειηπδ
ιλιμδϊμ δψχαδ ιΰπϊ ϊξΰϊδ δριρααωε (QECD) ηεϊιτμε ιμλμλ σεϊιωμ
ϊΰ ϊςλ ϊεαιιηξδ ϊειηπδδ οδ δμΰε δψχξε δψχξ μλμ νιιγεηιιδ ψεφιιδ
.ϊιψαδ-ϊεφψΰα δριρϊδ ϊιιωςϊ

ιγι-μς ,ψεξΰλ ,ϊιωςπ νιιπβρπψθ νιηξφα νιιΰμχη δγω ιιεριπ ϊψχα
γψωξαω (BBEP) νιιη-ιμςαε νιηξφ ϊεΰιψα μς ηεχιτμ ϊεψιωδ μω ςεψζ
ϊεωχαδ ϊχιγα ψηΰμ δγω ιιεριπμ ϊεπειωψ χιπςξδ ,ιπχιψξΰδ ϊεΰμχηδ
εωςπω νιιεπιωδ μς νιψαρδ μεμλμ ϊελιψφ ιεωιψδ ϊεωχα .εμ ϊεωβεξδ
,ιεριπα νιεθξϊωξ νδα δΰιμλδ ιςφξΰ ,δγωδ ιιεριπ μς ςγιξ ,νζιπβψεΰα
(μωξμ νιςψ νιαως ϊεψφεειδ) δαιαρδ μς δςτωδδ μω ϊιξεηϊ-αψ δλψςδ
,νει 120-ξ ψϊει ΰμ μμλ-κψγα ϊλωξπ ϊεωχαδ ϊπιηα .ψεαιφδ ϊεΰιψαε
νιιχ ,αηψπ ωεξιωαω δμΰλε νιγηειξ νιηξφ ιαβμ .ϊεπχϊα ςαχπω ιτλ
οιΰω ιςγξ οτεΰα ψψαειω ψηΰμ χψε ,οξζδ κωξα ψρεδς ιϊπω ηεχιτ
.δαιαρδ μς ϊιμιμω δςτωδ δμΰ νιηξφμ

δγω ιιεριπμ νιψεωιΰ 250-μ μςξ 1992 ϊπω σερμ γς χιπςδ BBEP-δ
.ϊιψαδ-ϊεφψΰ οεϊα δμΰλ νιηξφ μω ϊεψαςδμ σρεπα νιργπεδξ νιηξφα
νβ μτθξ ΰεδε διιμς ϊξβξα οξζδ μλ ϊΰφξπ δζ σεβ μω εϊεμιςτ
δργπδ μω ϊεθιωα εψφεπω (νιπεριηε νιαιλψϊ) νιιψπιψθε νιψφεϊα
.ϊιθπβ

ψχις ,νιιπβρπψθ νιιη-ιμςα μω δαιαρμ ψεψηω μω ϊεαχςα οελιρδ ϊπιηαα
,μωξμ εξλ νφξεφξ ηθωα νϊεΰ ΰεμλμ δωχω νιπιξ ιαβμ ΰιδ αμδ ϊξεωϊ
,νιψηΰ νιιη-ιμςα ιητθξ σΰω ολϊιιε ,νιβγ ιητθξ ελψθφι ,κλιτμ .νιβγ
μω δΰιμλ ηιθαιω μεχεθεψτ γαςμ ϊιθπβ δργπδ μω ϊεθιωα νιγαεςδ
.νιιπβρπψθ νιιη-ιμςαα νιιεριπ


ϊιθπβ δργπδ μω ϊεθιωα εψφειω οεζξ ιψφεξ ϊψχα

,ΰεδ δηπξδ οεψχιςδ ψωΰλ ,FDA-δ ιγι-μς ϊιψαδ-ϊεφψΰα ϊιωςπ εζ δψχα
ωεξιωμ ψωεΰω οεωΰψδ ψφεξδ .ετεβμ δψχξ μλ μω δπιηα ,μιςμ οιεφω ιτλ
ψεωιΰδ κιμδϊ .δπιαβ ψεφιια ωξωξδ ,οιζεξιλ νιζπΰδ διδ 1990-α
FDA-δ ϊςγεδ ψηΰμ δμΰ νιλιμδϊ εψφχϊι γιϊςα .ιθιΰ ιετφλ διδ οεωΰψδ
εψφειω δμΰμλ ϊιθπβ δργπδ μω ϊεθιωα εψφεπω οεζξ ιψφεξμ ρηιιϊι ΰεδω
οδαω ϊειπβρπψθ ϊειπαβς μλΰξμ εψωεΰ δπεψηΰμ .νιιϊψερξδ νιλιμδϊα
ιγλ ϊιθπβ δργπδ μω δθιωα αψεςξ δμωαδμ νψεβδ νιζπΰδ ϊψιφιμ οβδ
δμΰλ νιψχξ μω νψεωιΰ .εμω σγξδ ιιη ϊΰ κιψΰδμε ιψτδ μω οεαχψ ςεπξμ
νδα αλες χψ ΰμΰ ,ϊεωγη ϊεπελϊ νδμ εψγηεδ ΰμω οεειλ ,δψεΰλμ θεωτ
ϊεωγη ϊεπελϊ νιιη-ιμςαε νιηξφμ νιψγηεξ νδα νιψχξ .ιςαθ κιμδϊ
-μς νιχιζξ ϊψαγδμ ϊμελιδ μωξμ ,ιψξβμ νιψηΰ νιξζιπβψεΰμ ϊειπιιτεΰω
ιγι-μς επηαιι ,ϊειψθτα εΰ νιχγιιηα ιςαθ οτεΰα ψφειξω οεαμη ιγι
ϊχγχεγξ αμ ϊξεωϊμ ελζι ϊεαεψχδ νιπωαε (EPA) δαιαρδ ϊπβδμ ϊεπλερδ
νψεωιΰ δωςι ζΰε ,δαιαρδ μς νδμω δςτωδδ ιαβμ οειριπ ψαφι ψωΰ γς
.ψϊει ψφεχξε ιϊψβιω κιμδϊα ψεαιφδ ωεξιωμ

δργπδ ιλιμδϊα εψφεπω οεζξ ιψφεξ μω νπεξιρ ΰιδ ϊτρεπ διετφ διςα
δΰψπλ ωψγιι κΰ ,ολψφμ ιϊεςξωξ ςγιξ χτρξ επιΰ νπξΰ οεξιρδ .ϊιθπβ
.ψεαιφα ϊεξιερξ ϊεφεαχ μω υημ μμβα


ϊιτεψιΰδ διμιδχδ

ϊιτεψιΰδ διμιδχα ϊεπιγξδ αεψ μω ϊιθπβδ δργπδδ ιαβμ δψχαδ ϊειπιγξ
δβΰγ κεϊξ ,ψξεμλ .ϊιψαδ-ϊεφψΰαω δζμ δξεγ οτεΰα 1986-ξ μηδ δηϊτϊδ
νιωεξιω μω δψχαε νιξιερξ νιιεριπ μω δΰιμλ δβδπεδ ψεαιφδ ϊεΰιψαμ
.δαιαρδ ϊελιΰμ δβΰγ μω νιμεχιωξ νβ δαψ δγιξα δςτωεδω νιιψηρξ
ϊειηπδ εφξεΰ γπμψιΰε μβεθψετ ,γπμεδ ,ϊτψφ ,διπθιψα εξλ ϊεφψΰα
γηειξαε ,χψξπγ .ιθππιαξεχιψ ΰ"πγα δγεας μω δψχαε ηεχιτμ NIH-δ
ιτμ ϊεηιθα ϊεβψγ 4-μ δχεμη :διψχιςω ψϊει δψιξηξ δωιβα εθχπ διπξψβ
ψεαιφδ μω ϊεαψεςξε ϊιψηρξ ϊεμιςτμ ϊιψχηξ ϊεμιςτ οια δπηαδ ,οελιρδ
νΰ .ϊεψηΰδ ϊεπιγξα ψωΰξ ψϊει κεψΰ νβ ΰεδω ,(1 ψειΰ) ιεωιψδ κιμδϊα
νιψεζΰμ ιζλψξδ οεθμωδ οια ιςαθ οτεΰα νιιχδ ηϊξδ ϊΰ κλμ νιτιρεξ
δπλρ ϊξιιχω ιψδ ,ιπω γφξ διμιδχδ ϊεπιγξ οιαε ,γηΰ γφξ δπιγξδ κεϊα
.ϊιθπβδ δργπδδ μω δψχαδ κιμδϊα διφζιθιμετ μω ϊξιερξ

ψϊει ϊεψιξηξ ειϊεωιψγω ηεχιτε δψχα οεπβπξ νβ δμΰ μλμ νιτιρεξ ψωΰλ
ϊμαχμ νιωψγπδ νιαιιηξ δλψγδ ιρψεχε νιρτθ μω δαψ ϊεξλα ϊεεμξε
κτδ κιμδϊδω ςιϊτξ δζ οιΰω ιψδ ,ιθππιαξεχψ ΰ"πγ νς δγεαςμε ιεωιψ
ςιαδμ δχςζπ εζ .διπξψβα ϊιςγξδ δμιδχδ μω "ιθψχεψεια θειρ"μ ϊειδμ
νιαελιςδε νιτρεπδ νιμεωλξδ μς ϊιςγξδ ϊεπεϊιςδ ιτγ μςξ δϊΰηξ ϊΰ
ψελζμ ωι) ψαςαξ ψϊει νειλ δωχ ΰιδω ,ϊιψχηξδ ϊεμιςτδ μς εξωεδω
.(ψϊεια ιθιψχ νψεβ δεεδξ οξζδ νιψχηξ μω δζ βεραω

ϊεφψΰ μλα ϊιθπβ δργπδ μω δψχαμ ϊξιιχδ ϊειπιγξδ ,ιμμλ οτεΰα
ΰιδε ϊιψηρξ ϊεμιςτμ ϊεητε ψχηξμ ψχιςα ϊςβεπ ϊιτεψιΰδ διμιδχδ
χεωδ οειςψ ϊΰ νβε ϊεψαηδ ϊεπιγξδ ϊεωιψγ ϊΰ χτρμ ιγλ χιτρξ δωιξβ
ΰιδ δπεελδ δτεψιΰ μω γεηιΰδ κιμδϊξ χμηλ .ϊιθιμετδ ϊεΰιφξδε σϊεωξδ
.διμιδχδ ϊεπιγξ μλα ϊειθψγπθρε ϊεγιηΰ δπιιδϊω ϊεπχϊ ςεαχμ

νειλ οπωι νιιπβρπψθ νιξζιπβψεΰεψχιξ ιγι-μς ϊεριρϊ μω δψχα ιαβμ
ιτμ νιιεριπδ ϊΰ ϊεχμηξδ ,ϊιψαδ-ϊεφψΰα NIH ϊεπχϊμ ϊεξεγδ ϊειηπδ
ϊειηπδ ,ψεξΰλ .γηΰ μλμ νιξιΰϊξδ δΰιμλ ιΰπϊε δγεας ιλψγ ,νιπελιρ
ϊιψαδ-ϊεφψΰα νιξιιχδ νιθψγπθρ ϊετχωξ ϊιϊιιωςϊ ϊεμιςτ ιαβμ NIH
.χεη ιτ-μς ϊεαιιηξ ϊμΰ ϊεπχϊ δτεψιΰα εμιΰε οεφψξ

ϊειεωψδ ιγι-μς δωςπ δπιγξ μλα ψεωιΰδ ,νιιΰμχη δγω ιιεριπ μω δψχαα
ιιεριπμ ιεωιψ ϊωχα μλ μω νιιϊαιαρδ νιθαιδδ .κλ νωμ επεξω ϊεξιΰϊξδ
κωξα δψαη δπιγξ μλ μω ϊεωψδ ιγι-μς νιπηαπ ηεϊιτε ψχηξ ϊεψθξμ δγω
ϊιφξϊ ϊψαςδ ιγι-μς ςγιξ σεμιη νιιχϊξ δλμδξαω ,νει 90 γς μω δτεχϊ
.ιτερ ΰεδ ϊΰζ δτεχϊ ψηΰμ οϊιπδ ψεωιΰδ .διμιδχδ ζλψξμ ιεωιψδ ϊωχα
διμιδχα ϊεψαηδ ϊεπιγξδ ϊεμελι ϊειψηρξ ϊεψθξμ ιεωιψ ϊεωχα ιαβμ
εμςεδ ΰμε δγιξα .νιτρεπ νει 60 κωξα ψεωιΰμ ϊειεγβπϊδ ωιβδμ
ψελξμ ψωτΰ ,δξιΰϊξδ ϊτϊεωξδ δγςεεα εηγιπ οδε δγιξα εΰ ϊειεγβπϊδ
ψφεξδω ,ηιπδμ ψιαρ γερι δπιγξμ ωι νΰ .διμιδχδ ιαηψ μλα ψφεξδ ϊΰ
ςαθξ .διξεηϊα εϊψιλξ ϊΰ ψερΰμ ϊιΰωψ ΰιδ ,διηψζΰμ οελιρ δεεδξ
νς γηι .ϊψεχιαμ κλ αχς δλζ σΰε ϊειςα εαεηα οτεφ δζλ κιμδϊ νιψαγδ
εϊιωΰψα ΰφξπδ δζ νεηϊα ϊεμιςτμ ϊξιερξ κψγ δεεϊξω κιμδϊ εδζ ,ϊΰζ
μω δγιξ δζιΰα ςεαχμ κλιτμ δωχε ,νιψχξ μω αψ ψτρξα οιιγς οηαπ ΰμε
διμιδχα ϊεψαηδ ϊεπιγξδ αεψ μμλ-κψγαω ΰιδ δηπδδ .μςτει ΰεδ δημφδ
ϊειπιγξ ϊεψωτΰ μμλξ ΰιφεδμ οιΰ ιλ νΰ ,δξεγ δψεφα δπβδπϊ ϊιτεψιΰδ
.νιξιερξ νιψχξα ϊψηΰ εΰ ϊΰζ δπιγξ μω δψιξηξ εΰ δπεω


οτι

νιγεβιπ μω δψχξ ϊβφιιξ οτια διβεμεπλθειαε ϊιθπβ δργπδ μω δψχαδ
ΰωεπδ ϊψχαμ ϊψγερξ ϊψβρξ δξιχδ οτι ϊμωξξ ,ϊετφμ οϊιπω ιτλ .νιαψ
νψβ ϊεχιεγξδε ϊεψεψαδ ϊειηπδδ ϊεψξμ .ϊεθψετξ ϊειηπδ ιτμ μςτϊω
διωςϊα νιξιερξ νιψζβξ μω ηεϊιτδ αελιςμ κλ νωμ νχεδω οεπβπξδ
κλξ δΰφεϊλ .δμω νιιΰμχηδ νιξεωιια γηειξαε ,ϊιπτιδ ϊιβεμεπλθειαδ
νιψφεξ μω ιεριπμ ϊεΰωψδ ψεωιΰα ϊεψηΰ ϊεφψΰμ ρηια οτι δψβιτ
δξεχξε δϊμελι μς δψξω ολ-ιτ-μς-σΰε ϊιθπβ δργπδα εηϊετω νιιΰμχη
1979-α ψαλ .νιξζιπβψεΰεψχιξ ιγι-μς δριρϊδ ϊειωςϊ ϊιζηα μιαεξδ
,NIH μω δμΰμ ϊεξεγδ ιθππιαξεχιψ ΰ"πγα δγεαςμ ϊειηπδ οτι δφξιΰ
σεβδ .δμωξξδ ιγι-μς νιπξεξξδ ψχηξ ϊεγρεξε ϊεΰθιρψαιπεΰα ϊεβεδπδε
ςγξμ ϊεωψδ ϊεςφξΰα ςγξδε κεπιηδ γψωξ ΰεδ οςεφια μς νειλ ηχτξδ
δγεαςμ ϊειηπδ ιπτιδ διωςϊδε ψηρξδ γψωξ υξιΰ 1986-α .διβεμεπλθε
ψχιςα δβεδπδ QECD-δ οεβψιΰ μω δμΰ μς ϊερρεαξδ ιθππιαξεχιψ ΰ"πγα
.οεζξ ιτρεϊ μω νεηϊα νμεςα δμιαεξδ ΰιδω ,ϊιπτιδ ϊεριρϊδ ϊιιωςϊα

εψωτιΰ οδε ,νζιπβψεΰ μλμ νιξιΰϊξ δΰιμλ ιςφξΰ ϊεαιιηξ δμΰ ϊειηπδ
ψιγηδμ σΰε ϊειϊεψηϊαε ϊεηιθαα νιιβεμεπλθεια νιψφεξ ψφιιμ οτιμ
οεζξ ιτρεϊε νιπιξθιε ,επιξΰ ϊεφξεη μω νιωγη νιψφεξ ιξμεςδ χεωμ
.νιψηΰ

υεξιΰα ψϊεια ϊιθιΰδ δϊιδ οτι ,ϊεμεγβδ ϊεωςεϊξδ ϊεπιγξδ μλ οιαξ
ϊεΰμχηδ γψωξ ϊειηπδ ιτμ .νιιΰμχη δγω ιιεριπ μω δψχαμ ϊψβρξδ
διφμεξιρ μγεξ"α δξιγχξ δχιγαα κψεφ ωι ,1986-α εΰφεδω ,ιπτιδ
,δαιαρμ ψεψηω ιπτμ ιπβρπψθ νζιπβψεΰεψχιξ εΰ ηξφ μλ μω "ιϊαιαρ
νιιεριπμ ϊειηπδδω ,οιιφμ ωι .ψφεξδ μω ϊεηιθαδ ϊλψςδ ςαχιϊ διτμ
ϊεξεγ οτια νιργπεδξ νιξζιπβψεΰξ δαιαρδ μς δςτωδδε ϊεηιθαδ ϊεωιψγε
μς ΰιδ δγωδ ιεριπ ςεφια κιμδϊμ ϊειψηΰδ κΰ ,ϊεφψΰδ ψΰωαω δμΰμ
οχϊξμ ιπτιδ ϊεΰμχηδ γψωξ ψεωιΰ ϊΰ ωχαμ εγιφξ μελιω ,ςφαξδ
.δγωδ ιεριπ ςφαϊι νδα νιλιμδϊμε

χψω κλμ εΰιαδ ϊεξξηε ϊεγαςξ ιαβμ οτιαω ϊεψιξηξδ ϊεηιθαδ ϊεωιψγ
οεωΰψδ δγωδ ιεριπ ιπτιδ ϊεΰμχηδ γψωξ ιγι-μς ψωεΰ 1991 ϊμιηϊα
δμΰ ϊειπαβς .χαθδ μω δχιΰζεξδ σιβπμ ϊεγιξςμ "εργπεδ"ω ϊειπαβςα
νμεςδ ιαηψα ελψςπω δγωδ ιιεριπ ϊεΰξμ δΰεεωδα .δαψ δγιτχα επηαπ
.δζ νεηϊα ψλιπ οτεΰα ϊψβτξ οτι


ϊιθπβ δργπδ μω δψχαμ ϊιξεΰμπια ϊεμιςτ

ϊεΰιψαμ ν"εΰδ ιπεβψιΰ ϊψβρξα οεγιπ ΰεδω κλμ ΰιαδ ΰωεπδ μω εϊεαιωη
ηεϊιτμε ιμλμλ δμεςτ σεϊιωμ οεβψΰδ ιγι-μς ολε (FAO) οεζξμ ,(WHO)
νιθψγπθρδ ϊΰ οηεαδ κξρξ δξρψτ QECD μω ΰωεπμ νιηξεξδ ϊφεαχ .(QECD)
ιγι-μς εηϊετω οεζξ ιψφεϊμ νξεωιιε οεζξ ιτρεϊμε οεζξμ νιξιιχδ
ιαβμ νιβεδπδ ϊεπχϊαε νιχεηα ωξϊωδμ οδ διϊεφμξδ .ϊιθπβ δργπδ
νδιϊεψεχξω ϊεπεζξ ιαβμ χψ ιεπιω σιρεδμε νιιϊψερξδ ϊεπεζξδ "ϊεαΰ"
."νιιμπειφπαπεχ νπιΰ"

ϊεξεχξα νιξεγ ΰωεπα μετιθμ ϊειπιγξδε ϊειηπδδ ,ϊεΰψμ ψωτΰω ιτλ
οδ δζ νεηϊα ϊειπθμεξιρδ ϊειεηϊτϊδδ νς γηιε ,(2 δμαθ) νμεςα νιαψ
.ϊιξεΰμπια διφζιπεξψδμ QECD-δ ϊφμξδ ωεξιξμ δαεθ ϊεπξγζδ ϊεεδξ
ιλιμδϊμ ρηια ιςγξ ρεζπφπεχ ϊβωδ δωςξμ ΰιδ δζ βωεξ μω ϊεςξωξδ
γες ϊιθπβ δργπδ μω νιψφεξ ιαβμ ϊεηιθα μω νιγιηΰ νιθψγπθρε δχιγα
οια δζ νεηϊα δμεςτ σεϊιω ιγι-μς βιωδμ οϊιπ ϊΰζ .χεωμ νϊςβδ ιπτμ
οξζδ κωξα ψωΰλ ,ϊιΰτεψιΰδ διμιδχδ ϊεψαηε ϊιψαδ-ϊεφψΰ ϊεμωξξ
νειλ αφξδ .ϊετρεπ ϊεπιγξ ςγιξδ ιτεμιημε γιηΰδ μεχεθεψτμ ετψθφι
δτεψιΰ ,ϊιψαδ-ϊεφψΰ ,ϊεμεγβδ δψχαδ ϊεγιηι ϊωεμω οιαξ ϊηΰ σΰαω ΰεδ
ιγι-μς οεζξ ιψφεξ ψεφιι μω νεηϊδ μλ ιεριλμ κψγ ϊξιιχ ΰμ ,οτιε
.(2 δμαθ) διβεμεπλθειαε ϊιθπβ δργπδ


μΰψωι

ζΰξ ιβεμεπλθεια ηεϊιτε ψχηξ ϊψβρξα ϊιθπβ δργπδα νιχρες μΰψωια
ϊεπεω ψχηξ ϊεψβρξα υψΰα νιμγβξ ϊεπεψηΰδ νιπωα .νιπεξωδ ϊεπω ϊμιηϊ
.ϊεψηΰε ϊειΰμχη ϊεψθξμ νιπεω νιπβ νδμ εψγηεδω νιιπβρπψθ νιηξφ
νιθχιιεψτ ϊεψως δξλ υψΰα ψχηξδ ϊεγρεξ αεψα νιξιιχϊξ δζ νεηϊα
ϊειπλϊ μω οθχ ψτρξ νιιχ ολ εξλ .δγαςξδ αμωα νιιϊπια νμελ θςξλε
-βψεΰμ νιψγηεξδ νιπβδ .(ϊετες ,ψχα) νιιπβρπψθ νιιη-ιμςαμ ψχηξ
:ϊεπελϊε νιπξρ μω αηψ οεεβιξ νιβφιιξ ϊιθπβ δργπδ μω ϊεθιωα νιξζιπ
(ϊεηιμξ ,ωαει) δχςμ ϊεγιξς ;νιαως ιμθεχμε νιχψημ ,ϊεμηξμ ϊεγιξς
ϊεμιςτ .νιπεω νιψξεη ψεφιιε αλψδα ιεπιω εξλ ,ϊεπεω μεαι ϊεπελϊε
δξεγα νιιΰμχη δγω ιιεριπμ νβ ,ιςαθ οτεΰα ,αεψχα μιαεϊ ϊΰζ ϊιψχηξ
.μ"εηα δωςπω δξμ

1988 σερα ϊεΰμχηδ γψωξ μω ιωΰψδ οςγξδ δπιξ δζ νεηϊα ϊεηϊτϊδδ ψεΰμ
ιτμ .νιιπβρπψθ νιηξφα νιιεριπ μς ηεχιτμε νιπειψθιψχ ϊςιαχμ δγςε
μω ιωΰψδ οςγξδ θιμηδ δγςεεδ ιγι-μς ολεδω η"εγα εςιτεδω ϊεφμξδδ
ηελξ μςτϊω ,νιιπβρπψθ νιηξφμ ϊιεςΰψ ηεχιτ ϊγςε ϊεπξμ ϊεΰμχηδ γψωξ
δπξϊδ ϊεΰμχηδ γψωξα ηξεφδ ϊπβδμ σβΰδ μδπξ ,1956 ηξεφδ ϊπβδ χεη
ϊεμςετδ ϊειγρεξ ϊεηιθα ϊεγςε εξχεδ ολ εξλ .δγςεεδ ωΰψα γεξςμ
δζ ΰωεπ μω ϊεαιωηδ .ΰωεπα μετιθδ ϊΰ ϊζλψξδ ϊιωΰψδ δγςεεδ νς νεΰϊα
,ϊιψαδ- ϊεφψΰξ ψχιςα ,ϊεπεω ψχηξ ϊεπψχ μω ϊεωιψγδ μμβα νβ δμγβ
μω ηεχιτε δψχα μς νιιξωψ νιψεωιΰ μαχμ ,μΰψωια νιψχηξ ϊεπξξξδ
.οδιμΰ νιπετδ ψχηξδ ϊεγρεξα νιιπβρπψθ νιηξφα νιιεριπ

-εψχιξαε νιηξφα ϊιθπβ δργπδ ιιεριπ ςφαμ γϊςϊξδ ψχεη μλ ,κλιτμ
ωιβδμ εΰ/ε ,δγωδε δξξηδ ,δγαςξδ ϊξψα νδιμΰ νιψεωχδ νιξζιπβψεΰ
,ιπβρπψθ ιηξφ ψξεη ΰαιιμ εΰ/ε ,δμΰλ νιιεριπα δλεψλδ ψχηξ ϊιπλϊ
δΰιμλδ ιςφξΰ ψεωιΰμ δωχα ωιβδμε ϊιγρεξδ ϊεηιθαδ ϊγςεεμ ϊεπτμ αιιη
-μς δπεωΰψα μτεθξ δωχα μλ μω δψεωιΰ .θεχπμ ειμςω ϊεηιθαδ ιμδεπε
νιμδπε ϊειηπδ μς δϊθμηδα ϊρραϊξδ ,ϊιγρεξδ ϊεηιθαδ ϊγςε ιγι
νς γηι ,δωχαδ ψεωιΰ ψαγα ϊεθμηδδ .ϊιωΰψδ δγςεεδ ιγι-μς εςαχπω
θψετξ νιπξζ ηεμ ιτμ δωχαδ ωιβξ ψχεημ νιψρξπ ,νιωψγπδ δγεαςδ ιμδπ
(νιιβεμειαε νιιζιτ) δΰιμλδ ιςφξΰ ϊΰ νιθψτξ δγεαςδ ιμδπ .(3 δμαθ)
ϊΰ ολε δγω ιιεριπε ψχηξ ϊειπλϊ ψωΰμ ϊπξ-μς νιωψγπδ ϊεηιθαδ ιςφξΰε
δγω ιιεριπ) δμΰ δγεας ιμδπα νιαιιηδ νιιεριπδε νιξζιπβψεΰδ ιβερ
σεϊιω .(νιιπβρπψθ νιηξφμ ϊιωΰψδ δγςεεδ ιγι-μς εψωεΰιε επηαιι
ψωτΰι ,ϊιωΰψδ δγςεεδε ϊειγρεξδ ϊεγςεεδ ,νιψχεηδ οια βωειω δμεςτδ
δαιαρμε νγΰμ ϊωψγπδ ϊεηιθαα νιιπβρπψθ νιηξφα νιιεριπδ ϊΰ ςφαμ
.υψΰα ϊιθπβδ δργπδδε διβεμεπλθειαδ νεγιχμε ηεϊιτμ νεψϊιε


ϊιψαδ-ϊεφψΰα διβεμεπλθεια μω δψχαμ ϊεξΰεϊξδ ϊεψβρξδ :1 δμαθ

(FDA) οεζξδε ϊετεψϊδ μδπιξ
νγΰ ιπαα ωεξιωμ ϊετεψϊ -
νγΰ ιπαα ωεξιωμ νιιβεμεια νιψφεξ -
νιιΰετψ νιψιωλξ -
νιιη ιμςαα ωεξιωμ ϊετεψϊ -
νγΰ ιπα ϊλεψφϊμ οεζξμ ϊετρεϊε ϊεπεζξ -
νιιη ιμςαμ οεζξ -

(EPA) δαιαρδ ϊπβδμ ϊεπλερδ
δψαγδ ιψξεη -
νιωγη νιμχιξιλ -
νιξζιπβψεΰεψχιξ μω νιπεω νιιϊαιαρ νιωεξιω -

(USDA) ϊεΰμχηδ γψωξ
νιιη ιμςαα ωεξιωμ νιιβεμεια νιψφεξ -
νιιη ιμςαμ νιπβεϊτ -
νιηξφ ιχιζξ -
(νιργπεδξ=) νιιπβρπψθ νιηξφ -
(νιργπεδξ=) νιιπβρπψθ νιιη ιμςα -
(ϊειψθτ) νιψηΰ νιιπβρπψθ νιξζιπβψεΰεψχιξ -


διβεμεπλθειαε ϊιθπβ δργπδ ιψφεξμ δψχαδ ϊεψβρξ αφξ ϊΰεεωδ :2 δμαθ

               οεζξ ιψφεξ          δγω ιιεριπ     ιγι μς δριρϊ     δπιγξ
διβεμεπλθειαα νιιΰμχη νιξζιπβψεΰεψχιξ          
ϊιθπβ δργπδε                                  

δψχξ μλ ϊπιηα ψηΰμ μω ϊεαψ ϊεΰξ εψωεΰ μω οεφψξ δμαχ ϊεφψΰ
ψτρξ εψωεΰ δψχξε δπχα δγω ιιεριπ NIH ϊειηπδ ϊιψαδ
.ιψηρξ χεειωμ νιξιζπΰ .οθχ δγιξ νιθψγπθρλ          
ιψφεξ ιαβμ ϊειπιγξδ ϊεψως δξλ εψωεΰ .δριρϊδ ϊειωςϊα          
ϊηϊτϊξ νιξμω οεζξ νιηξφ ιπζ μω ϊεμιςτ ϊμιηϊ          
ιγλ κεϊ ϊειθΰα μεγιβε νιιπβρπψθ QECD ϊειηπδδιτμ          
.ψεαιφδ γφξ νιφιψξϊ μεγβ δγιξ δπχα δπχα ϊεριρϊμ          
μεγβ δγιξ          

νιξιιχ νιλιμδϊα ωεξιω νιθψγπθρ υεξιΰ νιθψγπθρ υεξιΰ δμιδχδ
οεζξ ιτρεϊ ψεωιΰμ ιαηψα νιαιιηξ νιαιιηξ ϊιτεψιΰδ
διβεμεπλθειαα εψφειω ιιεριπμ διμιδχδ ϊεριρϊ "ϊΰιμλ"μ          
ηεριπ .ϊιθπβδργπδε ετιμηιω δγω ϊεπχϊ ετιμηιω          
ϊεπεω ϊεπχϊ μω ιπλγς νιξιερξ νιψχξα .ϊεξιιχ          
οεζξ ιψφεξ ϊψχαμ νιξιιχδ νιχεη              
μ"πλ εψφειω .δπιγξα              

ιτρεϊ μω ιεωιψδ ψεωιΰ ϊεαιιηξ ϊεπχϊ νιθψγπθρ νιξιιχ οτι
εψφειω οεζξ ϊεχιγα ϊεωψεγδ ϊεριρϊμ νιαιιηξ          
δργπδε διβεμεπλθειαα δγαςξα ϊειπγτχ ϊειϊιιωςϊ          
αεψχα δρελι ϊιθπβ ιεριπ ιπτμ δξξηαε μς νιρραϊξδ          
ιγι μς ιτερ οτεΰα ηεϊιτ ϊΰ εαλς δγω QECD-δ ϊειηπδ          
ϊεωγη ϊεπχϊ διβεμεπλθειαδ              
ϊιΰμχηδ              


νιηξφα μΰψωια χερςμ ιεωψ ϊεωχαα μετιθμ νιπξζ ηεμ :3 δμαθ
νιιπβρπψθ


μςετδ σεβδ δμεςτδ νιπξζ ηεμ
(νιξι)

δωχαδ ωιβξ ϊιγρεξ ϊεηιθα ϊγςεεμ δωχα ϊωβδ 0
,δαιαρμ ψεψηωε δγω ιεριπμ ,ιεριπμ            
δωχα ωεγιημ εΰ δγπεδξ ψξεη ΰεαιμ            
.ϊξιιχ            

ϊιγρεξ ϊεηιθα ϊγςε δωχαδ ϊμαχ μς δχεημ δςγεδ 7

ϊιγρεξ ϊεηιθα ϊγςε ;ψεωιΰ .α ;ψεθτ .ΰ :μς ψχεημ δςγεδ 30
διδϊ ΰμω ιΰπϊα) ;ϊιωΰψδ δγςεδ ψεωιΰμ δψαςδ .β            
δγςεδ ϊεγβπϊδ δγςε ψεωιΰμε δχιγαμ δψαςδ .γ            
(ϊιωΰψδ δαιαρμ ψεψηωε δγω ιεριπμ ϊιωΰψ            

νιηξφμ ϊιωΰψ ϊγςε ϊεηιθαδ ϊγςεμ ϊιωΰψδ δγςεδ ϊςγεδ 60
νιιπβρπψθ μω ψεωιΰ εΰ ψεθτμ ςβεπα ϊιγρεξδ            
δγαςξ ιεριπ            

νιηξφμ ϊιωΰψ δγςψ ιεριπμ δωχαδ ψεωιΰ μς ψχεημ δςγεδ 60
νιιπβρπψθ δγαςξ            

νιηξφμ ϊιωΰψ δγςε μς ϊιγρεξ ϊεηιθα ϊγςεμ δςγεδ 90
νιιπβρπψθ δγω ιεριπμ δωχαδ ψεωιΰ            

δωχαδ ωιβξ ϊιγρεξ ϊεηιθα ϊγςεμ δςγεδ ϊμιηϊ νς
ιεριπ

ϊεηιθα ϊγςε ιεριπδ ϊμιηϊ μς ϊιωΰψ δγςεμ δςγεδ ϊμιηϊ νς
ϊιγρεξ ιεριπ

δωχαδ ωιβξ ιεριπδ ϊμιηϊ μς ϊιωΰψ δγςεμ δςγεδ ϊμιηϊ νς
ιεριπ


ιπξψβδ ϊιθπβδ δργπδδ χεη ιτμ ιεωιψδ κιμδϊ :1 ψειΰ

δωχαδ ωιβξ              
|                  
ιεωιψδ ϊωχα              
|                  
ϊιξεχξδ ϊεωψδ            
ΰωεπα μετιθμ            
|                  
--------------------------|---------------------------      
| | |      
| ϊειψεαιφ ϊειεωψ ψεαιφδ  
ϊιζλψξδ δγςεδ 'ελε ιεπιαδ ,νιξδ ϊεωψ |      
| | | δωχαδ ϊβφδ
| | | ψεαιφδ οειςμ
| δξλρδ ϊεγβπϊδ |      
| | | ϊειεγβπϊδ  
ιαβμ ϊεφμξδ | | (νιιςεαω)  
νιπελιρε ϊελψςδ | | |      
| | | οειγ    
| | | |      
-----------------> ϊιξεχξδ ϊεωψδ <--------------------      
ΰωεπα μετιθμ              
|                  
|                  
νιωγεη 3-6 κεϊ δϊλα δθμηδ      
αφχεδω οξζδ μμελ ΰμ)        
(*ψεαιφδ ϊεαψεςξμ          
| |          
ψεωιΰ μω διηγ        
ιεωιψδ δωχαδ        
| |          
-----> ωιβξ <----          
δωχαδ                

ιϊμα δτεχϊμ σΰ εΰ ψϊει δλεψΰ δτεχϊμ κιμδϊδ αελις ολϊι δζ αμωα *)
(ϊμαβεξ
 

δψζη

ωετιη | ϊεψαεηδ ϊξιωψμ | ψβΰξδ ϊεγεΰ μς
ϊιπεπρμ | ςγιξδ ιψβΰξε ϊςδ ιαϊλ ϊξιωψμ

αωχεϊξδ κεπιηδ νεγιχμ ϊιπεπρ ϊϊεξςμε δαιαρδ ϊελιΰμ γψωξμ ,2002 © ϊεψεξω ϊειελζδ μλ
www.snunit.k12.il/write_to_us.html : ϊαεϊλμ νλιϊεςφδ ϊΰε νλιϊεψςδ ϊΰ μαχμ ηξωπ